AIDAN DOYLE EDMUND GUSSMANN
AN GHAEILGE
PODRĘCZNIK
JĘZYKA IRLANDZKIEGO
Redakcja Wydawnictw
Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego
Lublin 1997

przykładowe skany:
http://ddpic.2tl.in/?pm=2WGY
http://ddpic.2tl.in/?pm=H2TJ
http://ddpic.2tl.in/?pm=YBZ8
http://ddpic.2tl.in/?pm=PJE8

An Ghaeilge jest pierwszym podręcznikiem do nauki języka irlandzkiego, jaki ukazuje się po polsku. Bezpośrednim impulsem do jego powstania były potrzeby Katedry Filologii Celtyckiej KUL, gdzie od szeregu lat prowadzone są zajęcia ze współczesnego języka irlandzkiego. Dodatkowo skłoniły nas do tego głosy osób interesujących się kulturą i historią Irlandii, dla których brak podręcznika do nauki języka stanowi istotną przeszkodę w rozwijaniu ich zainteresowań. Obecna praca usiłuje tę lukę częściowo wypełnić poprzez systematyczną prezentację materiału jednego dialektu współczesnego języka irlandzkiego. Sądzimy, iż może ona również zainteresować szersze grono językoznawców pragnących zapoznać się ze strukturą jednego z ważnych języków rodziny indoeuropejskiej.              

Irlandzki to jeden z wielkich języków cywilizacji europejskiej. Należy do grupy celtyckiej, czyli mówiły nim plemiona indoeuropejskie, które -jako kulturowo odrębne - pojawiły się na scenie historycznej po raz pierwszy przynajmniej tysiąc lat p. Ch. Ludy te, wskutek podbojów i migracji zapoczątkowanych około V w. p. Ch. rozprzestrzeniły się od Półwyspu Iberyjskiego, Italii, wysp brytyjskich, poprzez Europę środkową(Galicja!), półwysep bałkański, aż po Azję Mniejszą (List do Galatów!). W następnych wiekach plemiona celtyckie ulegały potędze, wpierw rzymskiej, a następnie germańskiej cofając się coraz bardziej na zachodnie obrzeża Europy. Obecnie języki celtyckie reprezentowane są, oprócz irlandzkiego, przez język walijski, bretoński i szkocki. Choć, poczynając od wczesnego średniowiecza, Celtowie niewiele znaczyli militarnie czy politycznie, to kulturowo i duchowo okazali się siłą kształtującą oblicze Europy. W szczególności Irlandia, nie bez kozery zwana „wyspą świętych i uczonych", promieniowała przez swoje szkoły monastyczne i swoich misjonarzy na bez mała całą ówczesną Europę1. Język irlandzki i teksty pisane w różnych okresach jego rozwoju dają obraz ciągłości i przekształceń zarówno języka, jak i kultury.